Ποιες δεξιότητες περιμένουμε από ένα παιδί κατά την προσχολική ηλικία;

93543515Πολλές φορές οι κατακτήσεις των παιδιών δε συμπίπτουν με τις προσδοκίες των γονέων. Αυτό συνήθως συμβαίνει όταν οι γονείς δε λαμβάνουν υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, με αποτέλεσμα άλλοτε να υπερεκτιμούν και άλλοτε να υποτιμούν τις δυνατότητες των παιδιών τους.

Το παρακάτω ερωτηματολόγιο βοηθά τους γονείς να θέσουν ρεαλιστικούς στόχους, αναφέροντας βασικά αναπτυξιακά χαρακτηριστικά του τυπικά αναπτυσσόμενου παιδιού σε δύο ιδιαίτερα σημαντικούς σταθμούς για την εξέλιξή του – την ηλικία των τριών και των πέντε ετών.

 

Έως 3 ετών, το παιδί σας…

  • παρακολουθεί με ενδιαφέρον ιστορίες, παραμύθια;
  • απαντά σε ερωτήσεις τύπου “ποιός…”, “τι…”;
  • μπορεί να εκτελεί σύνθετες οδηγίες (“βγάλε τα παπούτσια σου και φόρεσε τις πυτζάμες σου”!);
  • κάνει συμβολικό παιχνίδι-συνηθίζει να μιμείται γνώριμες δραστηριότητες όταν παίζει (ότι οδηγεί ένα αυτοκίνητο, ότι ταΐζει την κούκλα του);
  • χρησιμοποιεί το συνεχώς εμπλουτιζόμενο λεξιλόγιό του περισσότερο από τις χειρονομίες για να εκφραστεί;
  • παίζει ευχάριστα με άλλα παιδιά;
  • γίνεται κατανοητό από αγνώστους;
  • κάνει μικρές προτάσεις (”Η μαμά τρώει μήλο”);
  • κατανοεί τη χρήση του πληθυντικού, των επιρρημάτων (μέσα, κάτω, μετά), των επιθέτων

(καλό, μεγάλο) και άλλων μερών του λόγου;

  • μπορεί να ανεβαίνει σκάλες (το ένα πόδι μετά το άλλο), να περπατάει με τις μύτες των ποδιών, να πλένει τα χέρια του, να βάζει και να βγάζει το παντελόνι του;
  • μπορεί να αντιγράφει κύκλο, να φτιάχνει γέφυρα με 3 τουβλάκια μετά από υπόδειξη και να ταιριάζει 2 όμοια χρώματα;

 

Εώς 5 ετών, το παιδί σας…

  • συγκεντρώνεται σε ένα θέμα και εμπλέκεται σε σύντομες συζητήσεις;
  • αστειεύεται, μιλά για τους άλλους;
  • σχηματίζει προτάσεις με 1-2 λέξεις που δίδονται;
  • ρωτάει συνεχώς “ποιός, πότε, γιατί, πως, τι σημαίνει αυτό”;
  • προφέρει όλα τα σύμφωνα και σχεδόν όλα τα συμπλέγματά τους;
  • ελέγχει την ταχύτητα και την ένταση της ομιλίας του;
  • χρησιμοποιεί το “εγώ” και άλλες προσωπικές αντωνυμίες;
  • κατηγοριοποιεί (πχ. μπάλα-παιχνίδι, μήλο-φρούτο);
  • χρησιμοποιεί λέξεις όπως “μετά”, “μέσα”, “κοντά”;
  • γνωρίζει όλα τα βασικά χρώματα;
  • χρησιμοποιεί σωστά τα ρήματα και τους χρόνους τους;
  • απαντά σε όλα τα είδη των ερωτήσεων και μπορεί να διηγηθεί με συνοχή, αλληλουχία και συνειρμό ένα γεγονός που άκουσε ή έζησε;
  • ελέγχει τη συμπεριφορά του και κατανοεί τα συναισθήματα των άλλων;
  • έχει φίλους, μοιράζεται πράγματα και τηρεί κανόνες σε ομαδικά παιχνίδια;
  • κατεβαίνει σκάλες – ένα πόδι για κάθε σκαλί (μπορεί να κρατηθεί), κάνει “κουτσό”;
  • σχηματίζει άνθρωπο με κεφάλι, κορμό, χέρια, πόδια, αντιγράφει τετράγωνο, χτίζει σκάλα με τουβλάκια;

Το γεγονός ότι δεξιότητες που έχει κατακτήσει το παιδί σας μπορεί να παρουσιάζουν απόκλιση από εκείνες που αναφέρονται πιο πάνω δεν προϋποθέτει απαραίτητα την παρουσία κάποιας διαταραχής. Ωστόσο, αν δύο ή περισσότερες απαντήσεις σας στο παραπάνω ερωτηματολόγιο δεν ήταν καταφατικές, θα ήταν σκόπιμο να διερευνήσετε περισσότερο  την ανάπτυξη του παιδιού, με τη βοήθεια εξειδικευμένων επιστημόνων. Άλλωστε η πρόληψη είναι πάντοτε καλύτερη από τη θεραπεία!

πηγή: Κέντρο Ειδικών Θεραπειών  “Λόγου…Χάρη”